του Αντώνη Ζαΐρη*
Είναι γεγονός ότι τα «γκρίζα σύννεφα» της διατροφικής κρίσης είχαν αρχίσει να πυκνώνουν ακόμα και πριν την εισβολή της 24ης Φεβρουαρίου της Ρωσίας στην Ουκρανία, σήμερα όμως αρχίζει να γίνεται ορατό ένα πρόβλημα που θα ταλανίζει τις οικονομίες για χρόνια και θα ταλαιπωρεί την εφοδιαστική αλυσίδα καθώς οι τιμές τροφίμων αναμένεται να κινηθούν σε υψηλά επίπεδα με επακόλουθο ελλείψεις βασικών διατροφικών ειδών.
Εξαιτίας του πολέμου διεθνώς οι τιμές στο σιτάρι αυξήθηκαν στα 357,68 ευρώ τον τόνο (αύξηση 80%), της ζάχαρης στα 372,52 ευρώ (αύξηση 25%), στο βαμβάκι 2404, 54 ευρώ ανά τόνο (αύξηση 50%), στο καλαμπόκι 261,64 ευρώ (αύξηση 44%) κ.ο.κ.
Η επιχειρηματικότητα στο πλαίσιο λήψης, στην παρούσα φάση, προληπτικών μέτρων όσον αφορά την ομαλή τροφοδοσία της αγοράς επιβάλλει πλαφόν στις ποσότητες βασικών προϊόντων πχ αλεύρι, ηλιέλαιο τόσο σε επώνυμα όσο και σε προϊόντα ιδιωτικής ετικέτας. Από την άλλη, υπάρχει ο δυσεπίλυτος γρίφος του ενεργειακού κόστους που μεσοσταθμικά έχει διπλασιαστεί ως ποσοστό επί του τζίρου, η δε συμμετοχή του στο σύνολο των γενικών εξόδων μιας επιχείρησης υπερβαίνει το 20%.
Ωστόσο αυτό που πρέπει να γίνει κατανοητό είναι ότι το κόστος ενέργειας που «τροφοδοτεί» σοβαρές πληθωριστικές πιέσεις δεν μπορεί να «συμμαζευτεί» με την άνοδο των επιτοκίων καθώς πρόκειται περί ανελαστικού αγαθού. Αν συγκρίνουμε την περίοδο της πανδημίας τότε την αδυναμία της προσφοράς να ικανοποιήσει την υπερβάλλουσα ζήτηση, κύρια εισαγόμενων ειδών λόγω πανδημίας, αντιστάθμιζε η αύξηση επιτοκίων που προλάμβανε την αναθέρμανση της αγοράς και περαιτέρω πληθωριστικές πιέσεις.
Αναφορικά πάντως με την διατροφική κρίση η πρόβλεψη του Οργανισμού Τροφίμων και Γεωργίας των Ηνωμένων Εθνών (FAO) μιλά για ενδεχόμενες ελλείψεις προϊόντων που η παραγωγή τους βασίζεται στην εισαγωγή σιτηρών από τις δύο (2) εμπόλεμες χώρες όπως π.χ. ζυμαρικά, ψωμί, δημητριακά κ.ά.
Σε κάθε περίπτωση στις παρούσες συνθήκες κρίσης συνιστάται από πλευράς καταναλωτών αποφυγή πανικού και επικράτηση ψυχραιμίας για ορθολογικότερη αξιολόγηση των δεδομένων και ορθότερη λήψη αποφάσεων.
*Αναπλ. Αντιπρόεδρος του ΣΕΛΠΕ , Επικ. Καθηγητής Διοίκησης Επιχειρήσεων του Παν. Νεάπολις στην Κύπρο και Μέλος της Ένωσης Αμερικάνων Οικονομολόγων (ΑΕΑ)
