του Ανδρέα Ανδριανόπουλου
Στον ταχύτατα μεταβαλλόμενο κόσμο που ζούμε οι παρατηρητές των δημοσίων εξελίξεων αναγκάζονται να ψάξουν σε ιστορικά πρότυπα ή να αναπτύξουν καινούργιες θεωρίες για να ερμηνεύσουν γεγονότα ή για να προβλεψουν μελλοντικά φαινόμενα. Ένας ξεχωριστός μελετητής ανάμεσά τους είναι ο Φαριντ Ζακαρία, που με το βιβλίο του "Εποχή των Επαναστάσεων" (Age of Revolutions) ξεδιπλώνει την δυτική ιστορία αναζητώντας στις αναταραχές, στις συγκρούσεις, στις ανατροπές και στα επιτεύγματα την ανάδειξη του σύγχρονου Δυτικού Φιλελευθερισμού. Και μέσα απο εκει ψάχνει να βρεί ερμηνείες που να μπορούν να εξηγήσουν και τις σημερινές εξελίξεις.
Έχοντας γράψει και στο παρελθόν για την "ανελεύθερη δημοκρατία", ο Ζακαρία έχει γνώση για τα προβλήματα που δημιουργούνται και για τις παλινδρομήσεις απο την επιτυχία στο αδιέξοδο. Έτσι και τώρα, ξεκινώντας από τα επιτεύγματα της Ολλανδίας και της Αγγλίας απο τον 17ο αιώνα μέχρι τους τεχνολογικούς και αναπτυξιακούς θριάμβους των ΗΠΑ και την σημερινή εποχή της παγκοσμιοποίησης, περιγράφει τα σκαμπανεβάσματα των εξελίξεων με προσοχή και λεπτομέρεια.
Κατά τον Ζακαρία, οι κοινωνίες που υιοθετούν φιλελεύθερες αντιλήψεις όσον αφορά τις εμπορικές τους σχέσεις, τις κοινωνικές και πολιτικές τους συνήθειες και την ελευθερία της σκέψης οπως οι Ηνωμένες Πολιτείες στα χρόνια μετά τους πολέμους του 20ου αιώνα, γίνονται πιο καινοτόμες κσι ισχυρές. Εν τούτοις, οι ανελεύθετες δυνάμεις, που αγωνίζονται για να διατηρηθεί το παρελθόν και να μην αλλάξει τίποτα, δεν εξαφανίζονται. Περιμένουν και παραμονεύουν.
Η προσπάθεια του Ζακαρία είναι να δείξει τις μεγάλες επαναστάσεις του παρελθόντος, να αναδείξει τα επιτεύγματά τους κσι να περιγράψει τις δυσκολίες που αντιμετώπισαν πολεμώντας τους υπονομευτές και τους αντιπάλους τους. Με τον τρόπο αυτό θέλει να επισημάνει πως ουσιαστικά η ιστορία επαναλαμβάνεται. Και στην σημερινή τεχνολογικά προηγμένη εποχή μας, με τα αφάνταστα τεχνολογικά επιτεύγματα και την διάχυτη ευημερία, τα προβλήματα δεν εξαφανίζονται. Οι ανελεύθερες δυνάμεις παραμονεύουν και συχνά η οπισθοδρόμηση καραδοκεί. Η πρόοδος και η δημοκρατία δεν πρέπει ποτε να να ξενοιάσουν και να πάψουν να να προσέχουν για εχθρούς και υπονομευτες.
