*Του Giles Merritt
Ο νεοδιορισμένος Επίτροπος Άμυνας – πρώην πρωθυπουργός της Λιθουανίας Άντριους Κουμπίλιους – σύντομα θα παρουσιάσει μια στρατηγική σε Λευκή Βίβλο, η οποία αναμένεται να επικεντρωθεί στη στενότερη συνεργασία των μεγάλων εθνικών αμυντικών δυνάμεων της Ευρώπης. Όπως ανέφερε ο Μάριο Ντράγκι στην έκθεση ανταγωνιστικότητας του περασμένου έτους, σχεδόν τα δύο τρίτα του στρατιωτικού εξοπλισμού της Ευρώπης κατασκευάζονται στις ΗΠΑ.
Ωστόσο, οι Ευρωπαίοι διαπιστώνουν τώρα ότι αυτό πιθανόν δεν θα συμβεί, καθώς ο Τραμπ δεν κάνει τίποτα καλύτερο από το να αγνοεί ακόμη και την ύπαρξη του ΝΑΤΟ.
Τα 75 χρόνια διατλαντικής συνεργασίας στην ασφάλεια καταστρέφονται από έναν Αμερικανό πρόεδρο, του οποίου οι αμφιλεγόμενες και αμφισβητήσιμες επιχειρηματικές δραστηριότητες έχουν αποδείξει την περιφρόνησή του για τα συμβόλαια και τις ιερές υποσχέσεις. Η άρνηση του Τραμπ να αναγνωρίσει την συλλογική ασφάλεια, όπως ορίζεται στο Άρθρο 5 της Ιδρυτικής Συνθήκης της Ουάσιγκτον, σηματοδοτεί την εξάλειψη του ΝΑΤΟ.
Είναι δύσκολο να προβλέψει κανείς ποια μορφή ασφάλειας μπορεί να αντικαταστήσει ή να διαδεχθεί το κενό ΝΑΤΟ χωρίς την υποστήριξη των ΗΠΑ. Ωστόσο, η ευρωπαϊκή ειρηνευτική αποστολή στην Ουκρανία, αν και κυρίως μια ζώνη απαγόρευσης πτήσεων που θα περιπολούν γαλλικά και βρετανικά πολεμικά αεροσκάφη, φαίνεται ολοένα και πιο πιθανή. Η Μόσχα προειδοποιεί ότι η ευρωπαϊκή παρέμβαση θα ήταν "απαράδεκτη", αλλά ο Πούτιν θα πρέπει να το σκεφτεί καλά πριν προκαλέσει περαιτέρω σύγκρουση.
Η διατλαντική σχέση είναι το μεγαλύτερο θύμα της αδιάφορης μεταχείρισης του Τραμπ προς την συμμαχία. Μέσα από τα χρόνια, έχει δημιουργηθεί ένα δίκτυο εμπορικών και επενδυτικών συνεργασιών αξίας τρισεκατομμυρίων, και αν και αυτές δεν θα εξαφανιστούν εν μία νυκτί, το πλήγμα στην αμοιβαία εμπιστοσύνη θα έχει βαρύ κόστος.
Η "Δύση" δεν θα είναι πλέον το θεμέλιο της παγκόσμιας οικονομίας.
Η διάρρηξη της διατλαντικής σχέσης δεν θα ήταν καταστροφική μόνο και για τις δύο πλευρές του Ατλαντικού, αλλά και για ολόκληρο τον κόσμο. Η αναταραχή στις χρηματοπιστωτικές αγορές και ενδεχομένως μια οικονομική ύφεση τύπου 1930 θα μπορούσε να προκαλέσει πολιτικές ασταθείς καταστάσεις που ενδέχεται να οδηγήσουν σε ένοπλες συγκρούσεις.
Η ανατροπή της εξωτερικής πολιτικής των ΗΠΑ μετά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο, υπέρ του Βλαντιμίρ Πούτιν, από τον Ντόναλντ Τραμπ δεν έχει λογική εξήγηση, προκαλώντας υποθέσεις για πιθανά υπονομευτικά επεισόδια στην επαγγελματική του πορεία. Εξίσου πιθανό είναι το ενδεχόμενο ότι ο Τραμπ και οι υποστηρικτές του MAGA βλέπουν την ΕΕ και τα μέλη της ως ιδεολογικούς αντιπάλους που πρέπει να αμφισβητηθούν.
Η πιο θετική πτυχή είναι ότι οι Ευρωπαίοι επιτέλους θα επενδύσουν στην ασφάλεια και την άμυνά τους. Αυτό ξεκίνησε σοβαρά με την ρωσική εισβολή στην Ουκρανία και εντείνεται πολύ λόγω της "αντάρτικης" στάσης της κυβέρνησης Τραμπ προς το ΝΑΤΟ. Υπάρχουν πολλές συζητήσεις για τις οικονομικές δεσμεύσεις της Ευρώπης στην άμυνα και την υποστήριξη της Ουκρανίας, αλλά το πραγματικό πρόβλημα είναι η έλλειψη συνεργασίας εντός της Ευρώπης. Γι’ αυτό και οι συζητήσεις για έναν "ευρωπαϊκό στρατό" φαίνονται τόσο αβάσιμες.
Η Ευρώπη δεν είναι τόσο αδύναμη όσο πιστεύουν πολλοί. Σύμφωνα με πρόσφατη έκθεση του Πενταγώνου, οι δαπάνες της Ευρώπης ανά κάτοικο για θέματα ασφάλειας και άμυνας, συμπεριλαμβανομένων των ειρηνευτικών αποστολών και του κόστους των κυρώσεων, είναι ισοδύναμες με εκείνες των ΗΠΑ. Η πρόκληση για την Ευρώπη, εκτός από την επένδυση σε τεχνολογίες που σχετίζονται με την τεχνητή νοημοσύνη και επαναστατούν τα όπλα, είναι να μετατρέψει την επίμαχη "αμυντική ταυτότητα" σε πραγματικότητα.
Ο νεοδιορισμένος Επίτροπος Άμυνας – πρώην πρωθυπουργός της Λιθουανίας Αντρίους Κουμπίλιους – σύντομα θα παρουσιάσει μια στρατηγική σε Λευκή Βίβλο, και αναμένεται να επικεντρωθεί στη στενότερη συνεργασία των μεγάλων εθνικών αμυντικών δυνάμεων της Ευρώπης. Όπως σημείωσε ο Μάριο Ντράγκι στην έκθεση ανταγωνιστικότητας του περασμένου έτους, σχεδόν τα δύο τρίτα του στρατιωτικού εξοπλισμού της Ευρώπης είναι κατασκευασμένα στις ΗΠΑ.
Ωστόσο, κάποιοι αναλυτές προειδοποιούν να μην δοθεί προτεραιότητα σε μεγάλες εταιρείες όπως η Rheinmetall της Γερμανίας, η Leonardo της Ιταλίας, η Airbus Defence και η BAe του Ηνωμένου Βασιλείου. Αν και αυτές μπορεί να είναι έτοιμες να πάρουν τη μερίδα του λέοντος από τη νέα χρηματοδότηση, αυτή θα έπρεπε να προορίζεται για καινοτόμους, όπως οι "ερασιτέχνες" κατασκευαστές drones στην Ουκρανία και οι ψηφιακοί "μονόκεροι" που ανθούν στη Silicon Valley αλλά όχι ακόμα στην Ευρώπη.
*Ιδρυτής του Friends of Europe
**Πρώτη δημοσίευση στο FriendsofEurope
