του
Αθαν. Χ. Παπανδρόπουλου
Οι δημοσκόποι και οι εταιρείες τους έχουν πρόβλημα. Πάνω από τέσσερις πολίτες στους δέκα, όταν ερωτώνται τί θα ψηφίσουν στις ευρωεκλογές, κατεβάζουν το τηλέφωνο μην δίνοντας απάντηση. Και το ποσοστό αυτό είναι πολύ υψηλό για να βγουν πολιτικά συμπεράσματα συμβατά με την πραγματικότητα. Έτσι, τα κόμματα βρίσκονται και αυτά χωρίς πυξίδα, γεγονός που δημιουργεί εκνευρισμό.
Αυτός ο τελευταίος, όμως, είναι έκδηλος στον ΣΥΡΙΖΑ, που βλέπει να έχει «κολλήσει» σε ποσοστά που όχι μόνον δεν προσφέρουν κυβερνητικές προοπτικές, αλλά από ένα τίποτα μπορούν και να υποχωρήσουν. Και τούτο διότι, όπως προκύπτει από συζητήσεις που γίνονται στην Κουμουνδούρου, ο κ. Αλέξης Τσίπρας εμπνέει όλο και λιγότερη εμπιστοσύνη στο ευρύ κοινό. Η στάση του στην υπόθεση Σαμπιχά, η μη συμμετοχή του στο πανευρωπαϊκό debate, οι παλινωδίες του στις υποψηφιότητες Βαρουφάκη-Λαζόπουλου και οι θολές θέσεις του στο θέμα ευρώ/δραχμή, υποδηλώνουν ένα άτομο με σοβαρά κενά –πράγμα που η κοινή γνώμη δεν δέχεται. Παρατηρείται έτσι μεγάλη διαρροή από τον ΣΥΡΙΖΑ προς το Ποτάμι του κ. Σταύρου Θεοδωράκη και πολλοί νέοι ψηφοφόροι επιθυμούν να στηρίξουν έναν νεοεισερχόμενο στην πολιτική ο οποίος δεν λέει πολλά, αλλά υπόσχεται να αποτελέσει φορέα πολιτικής ανανέωσης. Από την άλλη πλευρά, η ύπαρξη στο εσωτερικό του ΣΥΡΙΖΑ δεινόσαυρων του τριτοκοσμικού ΠΑΣΟΚ απωθεί πολλούς νέους ψηφοφόρους, που διαισθάνονται ότι οι άνθρωποι αυτοί είναι «μία από τα ίδια».
Ωστόσο, πρόβλημα αποτελεί και για την Νέα Δημοκρατία η μεγάλη ρευστότητα που δημιουργείται από το μέγεθος της αδιευκρίνιστης ψήφου. Έτσι, οι σύμβουλοι του πρωθυπουργού κ.Αντώνη Σαμαρά προσπαθούν να βρουν νέα ερμηνευτικά εργαλεία για την κατάσταση που έχει δημιουργηθεί, η οποία τελικά μπορεί να ενισχύσει μικρά κόμματα αλλά και την αποχή.
Κατά τους ειδικούς, τρεις είναι οι λόγοι που κάνουν δύσκολη την ασφαλή στάθμιση της αδιευκρίνιστης ψήφου.
Πρώτον, στην ευρωεκλογική αναμέτρηση της 25ης Μαΐου μετέχουν και κόμματα τα οποία δεν έχουν προηγούμενη εκλογική συμμετοχή και επομένως είναι σχεδόν αδύνατη –και πάντως ουδόλως ασφαλής– η αναγωγή σε αυτά της αδιευκρίνιστης ψήφου.
Δεύτερον, διότι η στάθμιση της αδιευκρίνιστης ψήφου, ώστε να «κατακυρωθεί» στο άλφα ή στο βήτα κόμμα, γίνεται με την υποθετική εκτίμηση τού πώς θα κινηθεί το εκλογικό σώμα. Που σημαίνει ότι οι αποτελούντες την αδιευκρίνιστη ψήφο δεν κινούνται αναλόγως με τα ποσοστά που έχουν λάβει τα κόμματα στις προηγηθείσες εκλογικές αναμετρήσεις, αλλά με βάση τις μετακινήσεις που σημειώνονται από το ένα κόμμα στο άλλο. Και, όπως τονίζει γνωστός δημοσκόπος, αυτή την στιγμή κανείς δεν μπορεί να προσδιορίσει πώς και προς τα πού θα μετακινηθούν οι αναποφάσιστοι ή δυσαρεστημένοι ψηφοφόροι των κομμάτων.
Τρίτον, διότι περισσότερο από κάθε άλλη φορά διαπιστώνεται σε μεγάλο βαθμό απόκρυψη της παλαιότερης ψήφου από τους ερωτώμενους στις δημοσκοπήσεις.
Όμως, η ρευστότητα αυτή –που προκαλείται από τις συνεχείς διαρροές από τα μεγάλα κόμματα προς ό,τι νέο εμφανίζεται, αλλά και από την ουσιαστική αδυναμία ασφαλούς στάθμισης της αδιευκρίνιστης ψήφου– ουσιαστικά αποτυπώνει μία γενικότερη αποδοκιμασία του πολιτικού συστήματος και, κυρίως, του θεωρούμενου από την πολυετή παρουσία του στα κοινά πολιτικού κατεστημένου.
Οι νέες αυτές συνθήκες στο πολιτικό σκηνικό δημιουργούν και έντονο προβληματισμό για την πολιτική σταθερότητα στην χώρα. Και αυτό διότι, με δεδομένη την αδυναμία σχηματισμού μονοκομματικής κυβέρνησης, ανακύπτει πάντοτε το ερώτημα ποιος μπορεί να είναι ο κυβερνητικός συνεταίρος είτε της ΝΔ είτε του ΣΥΡΙΖΑ, αναλόγως τού ποιος θα είναι ο νικητής των προσεχών γενικών εκλογών. Ο προβληματισμός αυτός είναι ιδιαιτέρως έντονος στην ΝΔ, δεδομένου ότι ο σημερινός εταίρος της δείχνει να βαδίζει σε βεβαία εκλογική συρρίκνωση, ενώ τα ποσοστά της Ελιάς, ως υποκατάστατου του ΠΑΣΟΚ, είναι αρκετά χαμηλά.
Όπως είναι φυσικό, το αποτέλεσμα των ευρωεκλογών θα επηρεάσει σε σημαντικό βαθμό και τις οικονομικές εξελίξεις στην χώρα μας –τώρα μάλιστα που η κυβέρνηση πρέπει να προετοιμαστεί για διαπραγμάτευση του χρέους. Στο επίπεδο αυτό, λοιπόν, θα πρέπει να θεωρείται βέβαιον ότι η κυβέρνηση θα ρίξει ιδιαίτερο βάρος στο πρόσωπο του πρωθυπουργού, ως μόνου ικανού να φέρει εις πέρας μία δύσκολη διαπραγματευτική αποστολή.
