του
Τάσου Παπαδόπουλου
Στο Κραν Μοντάνα θέρετρο για τους φίλους του σκι η θερμοκρασία δεν έχει καμιά σχέση με αυτή των 40 βαθμών κελσίου της Αθήνας, μια και δεν ξεπερνάει τους 20 βαθμούς, όμως το κλίμα των συνομιλιών για το κυπριακό αναμένεται να είναι ιδιαίτερα θερμό την Δευτέρα μια και οι αντιπροσωπείες δεσμεύτηκαν στη Διάσκεψη αυτής της μέρας να παρουσιάσουν γραπτές προτάσεις για τα θέματα εγγυήσεων (που αφορούν τα παρεμβατικά δικαιώματα της Τουρκίας που απορρέουν από τις συμφωνίες του 1960) και ασφαλείας (που αφορούν την αποχώρηση των κατοχικών στρατευμάτων).
Η σαφήνεια ή η ασάφεια των θέσεων που θα παρουσιάσει η κάθε πλευρά και κυρίως η τουρκική που στα προφορικά έχει απορριφθεί θα είναι εκείνη που θα προσδιορίσει το μέλλον των συνομιλιών μια και αν δεν καμφθεί η αδιαλλαξία της Άγκυρας οι συνομιλίες θα πέσουν στο κενό.
Πάντως τους λεονταρισμούς που έκανε ο Μεβλούτ Τσαβούσογλου τις προηγούμενες ημέρες που μίλησε για όνειρο των Κυπρίων τα περί απόσυρσης των στρατευμάτων και της διακοπής κάθε μορφής εγγυήσεων δεν τους επανέλαβε χθες το βράδυ στη διάρκεια του δείπνου που παρέθεσε στις αντιπροσωπείες ο Γ.Γ. του ΟΗΕ Αντόνιο Γκουτιέρες.
Οι Τούρκοι επιδιώκουν να συνδυάσουν τις υποχωρήσεις στα θέματα των εγγυήσεων και ασφάλειας με δύο κρίσιμα γι αυτούς θέματα της εσωτερικής πτυχής του κυπριακού, όπως αυτό της εκ περιτροπής Προεδρίας (ένας Τουρκοκύπριος και ένας Ελληνοκύπριος εναλλάξ) καθώς και οι τέσσερεις ελευθερίες για τους Τούρκους υπηκόους στην Κύπρο.
Τα δύο αυτά τα θέματα αν τα δεχθεί ο Πρόεδρος Αναστασιάδης μια και άπτονται της εσωτερικής πτυχής και στα οποία δεν εμπλέκεται η ελληνική πλευρά θα παραδώσουν την Μεγαλόνησο οριστικά στις αγκάλες της Τουρκίας μια και θα μπορεί να αλλοιώσει εν μια νικτί πληθυσμιακά την Κύπρο κατά τα πρότυπα της Ίμβρου, Τενέδου και Αλεξανδρέττας που μπορεί άνετα να κατευθύνει ο Τουρκοκύπριος Πρόεδρος.
Βεβαίως ο Πρόεδρος Αναστασιάδης γνωρίζει ότι μια τέτοια παραχώρηση θα απορριφθεί από την μεγάλη πλειοψηφία του Κυπριακού λαού και γι αυτό δεν είναι διατεθημένος ειδικότερα στο θέμα των ελευθεριών να κάνει πίσω.
Εξάλλου όπως έλεγαν και οι γνωρίζοντες άριστα την κοινοτική νομοθεσία εδώ στο Γκραν Μοντάνα μια τέτοια απόφαση κι αν την έκανε αποδεκτή η Κυπριακή Δημοκρατία δεν θα μπορούσε να περάσει από τα κράτη μέλη της ΕΕ την οποία χρειάζεται να εγκρίνουν και σε ορισμένες περιπτώσεις τα κοινοβούλια τους.
Το παιχνίδι που παίζεται στο Γκραν Μοντάνα είναι πολύ σκληρό και ουδείς γνωρίζει πως θα εξελιχθεί τα επόμενα εικοσιτετράωρα. Είναι σαφές ότι ο Ν. Κοτζιάς δεν προτίθεται να αποχωρήσει πρώτος, το έχει δηλώσει άλλωστε πολλές φορές από την ημέρα της άφιξής στην Ελβετία.
Με ανάλογη διάθεση εμφανίζεται και ο Μ. Τσαβούσογλου μολονότι δείχνει σε πολλές περιπτώσεις των από τις απαντήσεις που παίρνει στα όσα κατά καιρούς ισχυρίζεται για να δικαιολογήσει την παρουσία των κατοχικών στρατευμάτων και την διατήρηση των εγγυήσεων.
Η διακοπή των συνομιλιών το απόγευμα του Σαββάτου και της Κυριακής προσφέρεται σε όλους για να προετοιμάσουν τις γραπτές προτάσεις τους προκειμένου την Δευτέρα να μην φανούν αδιάβαστοι ή ανεδαφικοί κάτι που θα τους χρεωθεί και ενδεχομένως θα τινάξει στον αέρα τις συνομιλίες.
Ο Γ.Γ. από την πλευρά του υπήρξε σαφής στο χθεσινό δείπνο ενώπιον όλων των εμπλεκομένων λέγοντας ότι οι εγγυήσεις δεν συνάδουν με τα δεδομένα της εποχής μας κάτι που δεν μπορεί να το αγνοήσει η τουρκική πλευρά.
Το γεγονός αυτό το έχει επισημάνει εδώ και ένα και πλέον χρόνο ο Ν. Κοτζιάς αναφερόμενος στον αναχρονιστικό θεσμό των εγγυήσεων και της ασφάλειας και έδωσε μάχη για να πείσει πολλούς που τότε θεώρησαν, ότι αυτή η θέση δυναμιτίζει τις συνομιλίες.
Κι αυτό ανεξαρτήτως των αρνητικών προσεγγίσεων της τουρκικής πλευράς είναι η πρώτη φορά που η Άγκυρα δέχεται να παρακαθίσει σε Διάσκεψη των εγγυητριών δυνάμεων με θέματα ημερησίας διάταξης τις εγγυήσεις και την ασφάλεια.
Ένα ακόμη θέμα που αποσόβησε η ελληνική αντιπροσωπεία μέχρι αυτή την στιγμή είναι αυτό της σύνδεσης της διεθνούς πτυχής του κυπριακού, ασφάλεια εγγυήσεις με αυτό της εσωτερικής που είναι το περιουσιακό, εδαφικό, διακυβέρνηση, ελεύθερη διακίνηση.
Σε αυτή την διαπραγμάτευση πέρα από τα αποτελέσματά της παίζεται και το επικοινωνιακό παιχνίδι στο οποίο δίνουν ιδιαίτερο βάρος οι Τούρκοι μια και το πώς θα πλασαριστούν τα αποτελέσματα τόσο στην διεθνή κοινή γνώμη όσο και στις κυβερνήσεις θα είναι ιδιαίτερα σημαντικό και καθοριστικό για την περαιτέρω πορεία της διαδικασίας επίλυσης ενός διεθνούς προβλήματος που έχει διάρκεια 40 και πλέον χρόνια.
Η Δευτέρα θα δείξει αν υπάρχει όχι σε αυτή τη φάση λύση αλλά προοπτική συνέχισης των προσπαθειών για το προσεχές μέλλον…
