του Jose Antonio Gonzalez Anaya*
Με τις τιμές του πετρελαίου σε ιστορικά χαμηλά επίπεδα, πολλοί ανησυχούν για το τι θα συμβεί στη συνέχεια στις αγορές ενέργειας. Όπως με συμβούλεψε ένας σοφός εμπειρογνώμονας πετρελαίου, δεν πρέπει ποτέ να προσπαθούμε να προβλέψουμε τη μελλοντική τιμή. Αλλά μπορούμε να ρίξουμε φως στο πώς η πανδημία COVID-19 επηρεάζει σήμερα τις αγορές πετρελαίου και ποιες είναι οι προοπτικές τους.
Οι καταναλωτές μπορεί να διστάσουν να επιστρέψουν στον παλιό τρόπο ζωής τους, πράγμα που σημαίνει ότι ορισμένοι κλάδοι- όπως τα αεροπορικά ταξίδια και ο τουρισμός- θα συνεχίσουν να έχουν μεγάλες προκλήσεις μετά την κατάργηση των περιορισμών που σχετίζονται με την πανδημία. Αν δεν υπάρχει εμβόλιο ή θεραπεία, υπάρχει πάντα η πιθανότητα τα νέα κύματα λοιμώξεων να αναγκάσουν τις χώρες να πάρουν ξανά μέτρα.
Σε κάθε περίπτωση, η οικονομική ανάκαμψη δεν σημαίνει απαραίτητα μια επιστροφή σε φυσιολογική λειτουργία. Για παράδειγμα, οι ρυθμίσεις εξ αποστάσεως εργασίας θα μπορούσαν να διατηρηθούν και το εμπόριο να υποφέρει. Εν ολίγοις, υπάρχει αρκετός λόγος να περιμένουμε ότι η ζήτηση του πετρελαίου δεν θα ανακάμψει τόσο γρήγορα όσο έπειτα από προηγούμενες κρίσεις. Αυτό δεν χρειάζεται να οδηγήσει σε καταστροφή- αλλά μόνο εάν οι παραγωγοί πετρελαίου μπορούν να προσαρμόσουν την προσφορά αρκετά γρήγορα. Στο παρελθόν, αυτό είναι δύσκολο να γίνει. Οι παραδοσιακές πετρελαιοπηγές απαιτούν μεγάλες ποσότητες αρχικού κεφαλαίου, αλλά μόλις ξεκινήσει η παραγωγή, το οριακό κόστος εξόρυξης είναι πολύ χαμηλό. Ως αποτέλεσμα, οι παραγωγοί μπορεί να διστάσουν να κλείσουν τα πεδία όταν μειώνονται οι τιμές του πετρελαίου. Ωστόσο, με την άνοδο του σχιστολιθικού πετρελαίου, το οριακό κόστος παραγωγής έχει αυξηθεί σημαντικά. Έτσι, όταν οι τιμές του πετρελαίου πέφτουν κάτω από κάποιο σημείο, η βέλτιστη απάντηση είναι η άμεση αναστολή της παραγωγής. Αυτό εξηγεί γιατί η παραγωγή πετρελαίου στις ΗΠΑ, της οποίας το σχιστολιθικό αντιπροσωπεύει μεγάλο μερίδιο, έχει ήδη μειωθεί κατά ένα εκατομμύρια βαρέλια, ενώ το ρεκόρ των 13,1 εκατομμυρίων βαρελιών στα μέσα Μαρτίου. Οι περισσότεροι αναλυτές προβλέπουν περαιτέρω μειώσεις παρόμοιου μεγέθους τους επόμενους μήνες.
Είναι δύσκολο να προβλέψουμε την πορεία των αγορών πετρελαίου ακόμη και στις καλύτερες περιστάσεις. Κατά τη διάρκεια μιας τέτοιας πανδημίας αυτό είναι αδύνατο. Ωστόσο, υπάρχουν ενδείξεις ότι, αν και η ζήτηση θα χρειαστεί χρόνο να ανακάμψει, η προσφορά μπορεί να προσαρμοστεί γρηγορότερα από ό,τι κατά τις προηγούμενες κρίσεις- και έτσι μπορεί να αποκατασταθεί μια πιο σταθερή τιμή του πετρελαίου.
*πρώην υπουργός Οικονομικών του Μεξικού, πρώην επικεφαλής της Pemex και Γενικός Διευθυντής του Mexican Social Security Institute
