του Αντύπα Καρίπογλου
Στην ποινική διαβάθμιση των εγκλημάτων που διαπράττονται στους χώρους των πανεπιστημίων εν ονόματι της ακαδημαϊκής ελευθερίας και των φοιτητικών δικαιωμάτων, το προχθεσινό περιστατικό με θύμα τον Πρύτανη του Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών βρίσκεται αρκετά χαμηλά, αν θεωρηθεί μια απλή εξύβριση (και χωρίς να ασχολούμαι με τις άλλες έκνομες πράξεις που το συνόδευαν, περιορίζομαι στη φωτογράφιση). Υπήρξε, όμως, το αποκρουστικότερο όλων. Η διαπόμπευση και η σύνθλιψη της αξιοπρέπειας του ανθρώπου, πέρα από την ποινική της αξιολόγηση- που πάση θυσία πρέπει να γίνει από τα αρμόδια δικαστήρια- είναι μια εμβληματική δήλωση των εχθρών της Δημοκρατίας.
Πέρα από τους εφιαλτικούς συνειρμούς που μας φέρνει, τους Γερμανούς εβραίους με την ταμπέλα «είμαι εβραίος» στο Γ’ Ράιχ, τους κινέζους πολίτες με την ταμπέλα «είμαι διανοούμενος» στο δυστοπικό καθεστώς του Μάο, οι οποίοι κατέληγαν στον θάνατο, η τρομοκρατική αυτή ενέργεια- γιατί τέτοια είναι- αποτελεί μανιφέστο. Οι αυτόκλητοι υπερασπιστές του «λαού» από τη μια και το πλήρως ασήμαντο άτομο, ο άνθρωπος ως αντικείμενο και εργαλείο μιας ιστορικής δύναμης. Θα ήταν γελοίο, αν δεν ήταν τρομακτικό.
Το Πανεπιστήμιο είναι ο κατ’ εξοχήν χώρος όπου η Δημοκρατία πρέπει να δώσει τη μάχη εναντίον των εχθρών της. Η ευθύνη της πανεπιστημιακής κοινότητας και της πολιτείας είναι τεράστια. Και η μάχη δεν μπορεί να κερδηθεί ούτε με εν θερμώ καμπόικες δηλώσεις για τη δημιουργία εντυπώσεων, ούτε με ατέλειωτους διαλόγους.
Αποδείχθηκε, όπως μερικοί λέγαμε από παλιά, ότι όλη αυτή η πολύχρονη συζήτηση για το άσυλο, ήταν μπουρμπουλήθρες. Το άσυλο καταργήθηκε «μ’ έναν νόμο και ένα άρθρο», για να αποδειχθεί το προφανές: Ότι κανένα πρόβλημα δεν λύνεται με υπεραπλουστεύσεις και βλακώδεις επικοινωνιακές ατάκες.
Αύριο κιόλας πρέπει να σχεδιαστεί η επάνοδος του κράτους δικαίου στους πανεπιστημιακούς χώρους. Στους χώρους αυτούς πρέπει να υπάρχει απαραβίαστο άσυλο ιδεών, κι αυτό σημαίνει ότι κάθε φοιτητής και κάθε δάσκαλος πρέπει να είναι απόλυτα ασφαλής, να μην κινδυνεύει, να μη φοβάται. Σημαίνει ότι οι υποδομές που με κόπο και θυσίες φτιάχτηκαν, πρέπει να προστατεύονται ώστε να εκπληρώνουν τον σκοπό τους. Στους πανεπιστημιακούς χώρους πρέπει να υπάρχει διαρκώς δημόσια δύναμη που θα προστατεύει τη ζωή και την περιουσία, δύναμη ειδικά εκπαιδευμένη και άμεσα συνεργαζόμενη με τις διοικήσεις των ιδρυμάτων και τους πολίτες- φοιτητές. Οι εγκληματίες, φυσικοί και ηθικοί αυτουργοί, πρέπει να αποκλείονται από την πανεπιστημιακή ζωή με πειθαρχικές διαδικασίες του ίδιου του πανεπιστημίου. Το κράτος πρέπει να συνδέσει άμεσα τη χρηματοδότηση των αυτοδιοικούμενων ιδρυμάτων, όχι μόνο με την επίτευξη ακαδημαϊκών στόχων, αλλά πρωτίστως με την επίτευξη ακαδημαϊκών στόχων, αλλά πρωτίστως με την επιτυχία τους να επανορίσουν το πανεπιστήμιο ως χώρο ελευθερίας, ανάπτυξης των ιδεών και της γνώσης, ως ναό του πνεύματος του ανθρώπου. Για όλα αυτά χρειάζεται ένα σαφές, συνεκτικό και δημοκρατικό νομικό πλαίσιο. Έχουμε την καλή εμπειρία πανεπιστημίων άλλων χωρών, από την οποία πρέπει να διδαχθούμε. Και, κυρίως, έχουμε τη δική μας εμπειρία. Ξέρουμε καλά τι πρέπει να μην κάνουμε. Αντί, λοιπόν, από προχθές, να περιφέρονται πολιτικάντηδες και αγανακτισμένοι κραυγάζοντας, ας αποφασίσουν, κυβέρνηση και πανεπιστημιακή κοινότητα, να εργαστούν σοβαρά, δημοκρατικά, με αίσθημα καθήκοντος και με το βλέμμα στο μέλλον.
