των Holger Schmieding και Kallum Pickering*
H πανδημία και τα μέτρα που έχουν ληφθεί για τον περιορισμό της εξάπλωσης θα επηρεάσουν με ασυνήθιστο τρόπο την προσφορά και τη ζήτηση σε διάφορους τομείς της οικονομίας. Τα ενδεχόμενα σενάρια καλύπτουν από αιφνίδιες διακοπές (μεγάλες πτήσεις) μέχρι μεγάλες απώλειες (τμήματα της βιομηχανίας), μικρές απώλειες (προμήθεια νερού και ενέργειας) έως και σημαντικές αυξήσεις (υγεία, διαδικτυακές αγορές).
Συγκρίνοντας την έναρξη των προηγούμενων υφέσεων με την κατάσταση που επικρατούσε πριν από την επέλαση της πανδημίας και λαμβάνοντας υπ’ όψιν την ασυνήθιστη φύση αυτής της απειλής, θεωρούμε ότι μπορεί να περιοριστεί ο κίνδυνος μιας χρηματοπιστωτικής κρίσης, εφόσον εξακολουθήσουν να λαμβάνονται με τον ίδιο ρυθμό μέτρα νομισματικής και δημοσιονομικής πολιτικής. Μόλις η πανδημία τεθεί επαρκώς υπό έλεγχο και όταν χαλαρώσουν τα μέτρα καραντίνας, τότε οι οικονομίες θα αρχίσουν να ανακάμπτουν.
Υποθέτοντας ότι τα μέτρα καραντίνας θα χαλαρώσουν έπειτα από περίπου 8 εβδομάδες, στα τέλη Μαΐου, πολλές δραστηριότητες θα πρέπει να επανεκκινήσουν σταδιακά. Ωστόσο, ορισμένες δραστηριότητες, όπως τα μεγάλα ταξίδια, θα σταματήσουν για πολύ μεγαλύτερο διάστημα. Η δημοσιονομική πολιτική θα αντισταθμίσει εν μέρει τη διστακτικότητα των καταναλωτών και των επιχειρήσεων να ξοδέψουν.
Μετά την ταχεία επιβράδυνση θα ακολουθήσει μια ήπια ανάκαμψη και τελικά το ΑΕΠ θα ξεπεράσει τα επίπεδα που σημειώθηκαν πριν από την επέλαση του ιού. Θα υπάρχουν διαφορές μεταξύ των χωρών, ανάλογα με τα μέτρα που θα έχουν λάβει, το σύστημα υγείας και τη συνήθη κατάσταση προσφοράς και ζήτησης. Σε γενικές γραμμές, προβλέπουμε ότι το ΑΕΠ θα ξεπεράσει τα επίπεδα που καταγράφηκαν πριν από την πανδημία, στο τέλος του 2019, περίπου δύο χρόνια αφότου αγγίξει το χαμηλότερο σημείο.
Ενα γεγονός με τέτοιο βεληνεκές είναι σχεδόν σίγουρο πως θα επηρεάσει έντονα και για αρκετό καιρό την οικονομική, χρηματοπιστωτική και πολιτική σκηνή. Στον κλάδο της μεταποίησης, οι επιχειρήσεις θα μικρύνουν και θα διαφοροποιήσουν τις εφοδιαστικές αλυσίδες τους και θα αυξήσουν τα αποθέματά τους. Η ανάγκη για δημοσιονομική αναστήλωση και για περισσότερες δαπάνες στην υγεία και στην κοινωνία θα μπορούσε να επιβαρύνει τα κέρδη της παγκόσμιας παραγωγής.
Η αναστάτωση που έχει προκαλέσει ο κορωνοϊός είναι πιθανό πως θα δώσει ώθηση στην καινοτομία σε πολλούς τομείς, από την τεχνολογία επικοινωνίας μέχρι την αυξημένη χρήση της τρισδιάστατης εκτύπωσης. Σε βάθος χρόνου, η ώθηση που θα δοθεί στη παραγωγικότητα ενδέχεται να αντισταθμίσει τις απώλειες, εκτός εάν οι οικονομικές πολιτικές αποστραφούν από τα μοντέλα που βασίζονται στην αγορά.
*επικεφαλής οικονομολόγοι της τράπεζας Berenberg
**πρώτη δημοσίευση: Εφημερίδα «Καθημερινή»
