του N. Peter Kramer
Η Γερμανία θα ασκήσει εκ περιτροπής την Προεδρία της Ευρωπαϊκής Ένωσης στο δεύτερο εξάμηνο του τρέχοντος έτους. Η Merkel είχε ήδη θέσει την Κίνα στην κορυφή της ατζέντας. Ο στόχος ήταν να «καλοπιάσει» τον Πρόεδρο της Κίνας, Xi Jinping, σε μια σύνοδο κορυφής Ε.Ε. -Κίνας στις 14 Σεπτεμβρίου, στην περιοχή της Λειψίας, και να προστατεύσει τις επενδύσεις της γερμανικής αυτοκινητοβιομηχανίας στην Κίνα. Αλλά ο κορονοϊός άλλαξε την ατμόσφαιρα. Πάνω από τα τρία τέταρτα των Γερμανών πιστεύουν ότι η Κίνα του Xi ευθύνεται τουλάχιστον κατά ένα μέρος για το ξέσπασμα της πανδημίας. Η σύνοδος κορυφής της Λειψίας ακυρώθηκε λόγω του κορονοϊού.
Στο μεταξύ, η πίεση της Merkel από τη χώρα της αυξάνεται. Πολύ συχνά παρακολουθεί από απόσταση τα δρώμενα στις Βρυξέλλες, αρνούμενη να χρησιμοποιήσει το κύρος της Γερμανίας στην Ε.Ε., ώστε να αντιμετωπίσει τη «συστηματική κατάχρηση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, την πλήρη καταπίεση και τη λογοκρισία», όπως αναφέρουν μέλη της Bundestag. Η Γερμανία είναι πάντα ένας επισφαλής διεθνής παίκτης και η Merkel είναι συχνά ακόλουθος. Τώρα η κοινή γνώμη στη Γερμανία κρατά επιφυλάξεις απέναντι στην Κίνα, ενώ η Merkel θα ακολουθήσει.
Μέχρι τώρα, κυρίως οι ΗΠΑ ανησυχούσαν. Ο Πρόεδρος Obama εργάστηκε σε μια εμπορική συμφωνία με δημοκρατικές χώρες κοντά στην Κίνα, ώστε να τις συνδέσει με τον ελεύθερο κόσμο και, αν είναι αναγκαίο, να τις προστατεύσει από τη στρατιωτική ισχύ της Κίνας. Ο διάδοχός του, Trump, κινήθηκε πιο γρήγορα από τον Obama και αντιμετώπισε το καθεστώς του Xi, επέβαλε κυρώσεις και απείλησε να διακόψει όλους τους δεσμούς με την Κίνα. Οι αρχηγοί των κρατών μελών της Ε.Ε. ακολουθούσαν σχεδόν αυτόματα μια πολιτική υπέρ της Κίνας, σε αντίθεση με τον Trump. Ο ανώτερος διπλωμάτης της Ε.Ε., Borrell, τους ακολούθησε και προσφάτως δέχτηκε, επί τρεις φορές, τον κινέζικο εκφοβισμό. Η αντίδραση της Ε.Ε. απέναντι στην τελευταία επίθεση της Κίνας κατά των δικαιωμάτων του Χονγκ Κονγκ ήταν ανεπαρκής.
Φαίνεται, ωστόσο, ότι αλλάζει η στάση της Ε.Ε. Η Merkel και ο Macron «φλέρταραν» με τον Xi: Η Merkel από αντιπάθεια προς τον Trump και εξαιτίας των συμφερόντων της γερμανικής αυτοκινητοβιομηχανίας στην Κίνα. Ο Macron επειδή θέλει την Ε.Ε., υπό τη γαλλική ηγεσία, να είναι ανεξάρτητη υπερδύναμη μεταξύ των ΗΠΑ και της Κίνας, και λόγω των συμφερόντων των Hermes, Renault και της γαλλικής πυρηνικής βιομηχανίας. Ο Γάλλος πρόεδρος διαφωνεί τώρα ανοιχτά με τον Xi και προμηθεύει με όπλα την Ταϊβάν. Όταν ο Xi τον κατέκρινε για αυτό, ο Macron του είπε ότι θα ήταν καλύτερο να επικεντρωθεί στην καταπολέμηση του κορονοϊού.
Είναι σαφές ότι η Merkel και ο Macron άρχισαν επιτέλους να νιώθουν άβολα με την Κίνα. Το ερώτημα είναι αν μπορούν να συμβιβάσουν τις αντιδράσεις και τα ενδιαφέροντά τους με αυτά της Ινδίας, της Ιαπωνίας, της Αυστραλίας, των ΗΠΑ και άλλων δημοκρατικών χωρών. Πρέπει να ελπίζουμε σε αυτό.
