Edition: International | Greek

Αρχική » Ευρώπη

Πτώση του τείχους Άνοδος του Λαϊκισμού

Τα τριάντα χρόνια από την πτώση του Τείχους στο Βερολίνο, είναι και η άτυπη επέτειος της επανεμφάνισης του λαϊκισμού στην Ευρώπη και σε παγκόσμιο επίπεδο στη συνέχεια

Από: Athanase Papandropoulos - Δημοσίευση: Δημοσίευση: Τρίτη, 12 Νοεμβρίου 2019

μέγεθος [–] [+]

του Αθανάσιου Χ. Παπανδρόπουλου 

Η πτώση του Τείχους του Βερολίνου πριν 30 χρόνια και η πλήρης κα-τάρρευση της Σοβιετικής Ένωσης και του Ρωσικού κομμουνισμού το 1992, κατά την εκτίμησή μου, ήταν ταυτοχρόνως και το εφαλτήριο για την νέα ανά-πτυξη του λαϊκισμού στην Ευρώπη.Ενας λαϊκισμός,που δεν ήθελε και πολλά,πολλά για να μετεξελειχθει σε κάποιες περιπτώσεις σε επικίνδυνο ε-θνικισμό.

Η πτώση του κομμουνισμού αποτέλεσε ιδεολογικό σοκ και οι εικόνες από το γκρεμισμα του Τείχους στο Βερολίνο κατέρριψαν εν ριπή οφθαλμού οράματα, προσδοκίες και ιδεοληψίες. Μια ολόκληρη ιδεολογική κατα-σκευή,αυτή της «χαρούμενος αταξικής κοινωνίας», γκρεμιζόταν με …παταγο. και το κενό που άφηνε ήταν τεράστιο. Την ίδια στιγμή, στα μάτια της παγκό-σμιας κοινής γνώμης γινόταν γνωστό το πρόσωπο ενός ολοκληρωτισμού, ο οποίος άφηνε πίσω του και πάνω από 100 εκατομμύρια θύματα, χωρια τους φυλακισμένους και τους έγκλειστους σε «ιδρύματα» πνευματικής αποκατά-στασης.

Για να το πούμε πιο απλά, στη διάρκεια του 20ου αιώνα, δυο ολοκλη-ρωτικά ιδεολογικά συστήματα που ήθελαν να αλλάξουν τον άνθρωπο είχαν ηττηθεί, αφήνοντας χωρίς πυξίδα τους «απογοητευμένους του κομμουνισμού και του εθνικοσοσιαλισμού». Πλην όμως, τα συστήματα αυτά, στη διάρκεια της ιδεολογικής τους ακμής, είχαν προκαλέσει μια σοβαρότατη πνευματική κρίση στον δυτικό ορθολογισμό, γνήσιο τέκνο της προσωκρατικής φιλοσοφίας.

Όπως πολύ σωστά έγραψε ο Φράνσις Φουκουγιάμα, η ρωσική και η κινεζική επανάσταση και οι ναζιστικές επιδρομές στη διάρκεια του Β΄ Παγκό-σμιου Πολέμου ξανάφεραν, σε μεγέθυνση, την αγριότητα που χαρακτήριζε τους θρησκευτικούς πολέμους του 16ου αιώνα, διότι εκείνο που διακυβευόταν δεν ήταν εδάφη ή υλικά αποθεματικά, αλλά τα συστήματα αξιών και ο τρόπος ζωής ολόκληρων πληθυσμών. Από το άλλο μέρος, η βιαιότητα αυτών των ιδεολογικοποιημένων συγκρούσεων και των φοβερών τους αποτελεσμάτων είχε καταστροφικές συνέπειες επί της αξιοπιστίας των φιλελεύθερων δημο-κρατιών, που η περιθωριοποίησή τους σ’ έναν κόσμο ολοκληρωτικών και αυ-ταρχικών καθεστώτων οδήγησε στην έντονη αμφισβήτηση της παγκοσμιότη-τας των φιλελεύθερων ιδεών περί δικαίου.

Έτσι, παρά το γεγονός ότι στην τελευταία δεκαετία του 20ου αιώνα η φιλελεύθερη δημοκρατία κέρδιζε παντού πόντους, οι εχθροί της κάθε άλλο παρά είχαν παραδώσει τα όπλα.

Αν και στις περισσότερες δυτικοευρωπαϊκές χώρες τα κομμουνιστικά κόμματα διαλύθηκαν και αλλού άλλαξαν όνομα, με εξαίρεση την Ελλάδα, κά-ποιοι οπαδοί τους είτε άρχισαν να δημιουργούν νέους πολιτικούς σχηματι-σμούς, είτε ενσωματώθηκαν, ως «εισοδιστες», σε νέα πολιτικά και κοινωνικά μορφώματα.. Περιττόν να τονιστεί ότι σε χώρες όπως η Γαλλία, πολλοί οπαδοί του άλλοτε, …κραταιού ΚΚ Γαλλίας για παράδειγμα, μετακινήθηκαν προς τις τάξεις του Εθνικού Μετώπου του ακροδεξιού ηγέτη Ζαν Μαρί Λεπέν.

Αυτές οι ομάδες λοιπόν των απογοητευμένων των ολοκληρωτισμών σταδιακά άρχισαν να οργανώνονται σε διάφορα πολιτικο-κοινωνικα σχήματα, με προμετωπίδες την οικολογία, την αντιπαγκοσμιοποίηση, την τεχνοφοβία και βέβαια τον αντιφιλελευθερισμό. Και αντί να υποσχονται ως λύσεις σε σο-βαρά προβλήματα τα γνωστά «χαρούμενα και τραγουδιστά αύριο», ξεκίνησαν να διαχέουν απαισιοδοξία,φόβο και έλλειψη εμπιστοσύνης στο μέλλον.Με α-πώτερο στόχο τους την ανάδειξή των συναισθημάτων αυτων σε πνευματικό γεγονός. Κατά κύριο δε λόγο, στην στρατηγική τους αυτή, παίζει κορυφαίο ρόλο ο μηδενισμος και η διάδοσή του σε όλα τα επίπεδα.Απο τον μηδενισμό αυτόν ξεκινά ο λαϊκισμός και διαβρώνει το πολιτικο και ψυχολογικό τοπίο.

Στο μέτρο που από το 1990 και μετά άρχισε να εγκαταλείπεται η περί-φημη υπόσχεση του κοινωνικού μετασχηματισμού, ουσιαστικά όλοι οι σοβα-ροί παρατηρητές κατανοούν ότι οι φιλελεύθεροι πολιτικοί και οικονομικοί θε-σμοί εξαρτιούνται για τη ζωτικότητά τους από υγιείς και δυναμικές κοινωνίες πολιτών. Με τη σειρά της, η «πολιτική κοινωνία» - ένα μείγμα ενδιάμεσων θε-σμών, που περιλαμβάνει επιχειρήσεις, εθελοντικές ενώσεις, εκπαιδευτικούς θεσμούς, λέσχες, συνδικάτα, μέσα ενημέρωσης, φιλανθρωπικές οργανώσεις και εκκλησίες – οικοδομείται στη βάση της οικογένειας, η οποία αποτελεί το πρωταρχικό εργαλείο με το οποίο οι άνθρωποι κοινωνικοποιούνται.

Για να υπονομευτεί λοιπόν ένα σύστημα ελευθερίας, δημοκρατίας και παραγωγής πλούτου, είναι ανάγκη να διαβρωθούν οι θεσμοί και οι αρχές πάνω στις οποίες στηρίζεται. Είναι ανάγκη να αμφισβητηθεί η εμπιστοσύνη προς το σύστημα. Μόνον έτσι διαβρώνεται το αποκαλούμενο κοινωνικό κεφά-λαιο μιας χώρας και αποσταθεροποιείται η οικονομική της διάρθρωση. Για τους ανθρώπους του ζόφου έτσι, ο λαϊκισμός, είναι μοναδικό ιδεολογικό όπλο πνευματικής καταστροφής. Ένα όπλο που στις μέρες μας κινείται με μεγάλη ταχύτητα επίσης, γιατί διευκολύνεται από τις προόδους της τεχνολογίας.

Μπορεί για παράδειγμα οι ισλαμο φασίστες να επαγγέλλονται έναν οι-κουμενικό σκοταδισμό, πλην όμως χρησιμοποιούν και γνωριζουν άψογα τις δυνατότητες που για τον σκοπό αυτόν τους προσφέρει το …Διαδίκτυο και συ-νακολούθως η προηγμένη κινητή τηλεφωνια.Ειναι σαφές λοιπόν ότι οι φιλε-λεύθερες δημοκρατίες βρίσκονται μπροστά σε νέες και επικίνδυνες προκλή-σεις,με πολιτικούς δε τύπου Τραμπ,υπονομεύονται εκ των ενδον.Και αυτό εί-ναι σοβαρό πρόβλημα...

Ευρώπη

Παγκόσμια Ημέρα κατά της Διαφθοράς: η διαφθορά θεωρείται λιγότερο διαδεδομένη στην ΕΕ από ότι το 2013

Σήμερα, με την ευκαιρία της Παγκόσμιας Ημέρας κατά της Διαφθοράς, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δημοσιεύει έρευνα για τη στάση των ευρωπαϊκών επιχειρήσεων απέναντι στη διαφθορά στην Ευρωπαϊκή Ένωση

Οικονομία

Νέοι καιροί, νέα ήθη, νέες τάσεις

Είναι ξεκάθαρο ότι οι αναπτυγμένες οικονομίες μπαίνουν σε μια περίοδο «λελογισμένης κατανάλωσης», η οποία θα επηρεάσει και τον κόσμο των λιανικών πωλήσεων

Γνώμη

Διεθνής Νομιμότητα και άλλα παραμύθια…

Από: EBR

Συχνά πυκνά ακούμε στα ΜΜΕ για την Διεθνή Νομιμότητα που παραβιάζει η Τουρκία και για τις ανάλογες προς το θέμα ανακοινώσεις που εκδίδουν διάφορες χώρες, καταγγέλλοντας τις εκτός νόμου ενέργειες της Άγκυρας

EURACTIV.com - Feeds

Περιοδικό

Ηλεκτρονική Έκδοση Τρέχοντος Τεύχους: 03/2019 2019

Τρέχον Τεύχος

03/2019 2019

Δείτε τα παλαιά τεύχη
Συνδρομή
Διαφημιστείτε
Ηλεκτρονική Έκδοση

All contents © Copyright Copyright EMG Strategic Consulting Ltd. 1997-2019. All Rights Reserved   |   Αρχική Σελίδα  |   Disclaimer  |   Website by Theratron :)